Xây dựng những ngôi nhà kiến thức

Thời gian vừa rồi mình mới hoàn thành xong một khóa học về chứng khoán cơ bản của anh Hiếu (hieu.tv). Những kiến thức sau khóa học là kết quả rất thú vị: kiến thức vững chắc, chi tiết rõ ràng, quan trọng nhất mình cảm thấy là kiến thức trong khóa học đã thuộc về mình chứ không phải là những mảnh ghép mờ nhạt như các chương trình học khác.

Learning
Mình tặng sách (sách mình mua) các bạn trong cộng đồng Hieutv Hà Nội – Offline tháng 2/2022

Mình tự hỏi: “Liệu rằng mình có thể tổng hợp lại thành công thức, cấu trúc để sử dụng cho các môn học khác?

Học tập tự thân (tự học/self-study)

Đầu tiên và cũng là quan trọng nhất, đó là niềm tin vào việc tự học. Chúng ta không chỉ nhìn vào kết quả mà còn là cả chuyến hành trình trải nghiệm. Bạn tin tưởng và coi trọng giá trị nào? 
Quan sát cuộc sống, công việc hay cả trong đầu tư, sẽ rất lúng túng nếu chúng ta chỉ nhìn vào kết quả.

  • Sẽ ra sao nếu so sánh với một người chơi ở game khác: họ chơi bằng một rule khác, cần ít nỗ lực hơn mà vẫn đạt kết như chúng ta, thậm chí tốt hơn.
  • Một số khác vẫn cùng ở sân chơi, nhưng kết quả lại dựa vào may mắn, thậm chí không cần nỗ lực.

Theo mình, có 2 thứ cần “thấu hiểu” và cảm nhận được, bên cạnh “kết quả”:

  1. Thú vị của trải nghiệm trong quá trình học tập.
  2. Dựa vào năng lực, kiến thức nhiều hơn sự may mắn.

Chỉ khi bạn có đủ niềm tin, hiểu được giá trị của sự tự học, bạn mới có thể theo đuổi nó đến cùng để đạt được kết quả ngoài kỳ vọng.


Phương pháp xây dựng “ngôi nhà kiến thức”

Để dễ dàng hình dung về phương pháp tự học, chúng ta có thể coi việc học một chuyên môn như xây dựng “ngôi nhà kiến thức” cho bản thân mình. Tương tự như cấu trúc của khóa học Đầu tư chứng khoán mà anh Hiếu chia sẻ, chúng ta sẽ có 3 phần chính:

Phần 1: WHY? Nền móng, cấu trúc bản vẽ.
Phần 2: WHAT? Nguyên liệu xây dựng chuẩn bị cho ngôi nhà.
Phần 3: HOW? Quá trình thực thi, cải tiến liên tục.

1. WHY? Nền móng, cấu trúc bản vẽ.

Bạn cần làm rõ lý do “Vì sao bạn bắt đầu?”
Tại sao bạn muốn xây dựng ngôi nhà này? Nó thực sự cần thiết cho bạn hay không? Bạn sẽ làm gì với nó?
Câu trả lời phải thật rõ ràng, thấu đáo và đặc biệt, nó phải là câu trả lời xuất phát từ bên trong con tim bạn. Câu trả lời “WHY” hợp lý sẽ giúp bạn:

  • Một mục đích – là kim chỉ nam, một vector chỉ phương hướng cho bạn, giúp bạn biết mình cần đi theo hướng nào.
  • Tập trung: làm đúng việc, loại bỏ các “nỗ lực” không cần thiết.
  • Truyền cảm hứng: Là nguồn động lực bổ sung, hỗ trợ bạn vượt qua các khó khăn trong quá trình xây dựng ngôi nhà kiến thức.

Sai lầm phổ biến nhất là chúng ta hay bỏ qua bước này, dẫn đến hậu quả là nền móng ngôi nhà của bạn không chắc chắn, dễ thấy các vấn đề như: mất phương hướng không biết phải làm gì tiếp theo, mất động lực, học tập tràn lan, dễ bỏ cuộc…

2. WHAT? Nguyên liệu xây dựng chuẩn bị cho ngôi nhà.

Giai đoạn này việc cần làm là đi vào nghiên cứu chi tiết: từng khái niệm, quy trình và cách vận hành của mọi thứ.

Phần kiến thức này giống như những viên gạch, nguyên liệu dựng lên ngôi nhà của bạn.

Nếu bạn không làm tốt, ngôi nhà của bạn sẽ không được hoàn thiện. Dẫn đến hậu quả là thực thi không được như ý, nhà “lỗ chỗ” như tổ ong; chúng ta hay gọi là “hổng kiến thức” hay “lơ tơ mơ” (nguyên nhân chính là ở đây).

Vì đây là phần rất cơ bản – dễ làm nhưng lại rất dễ chán và thường bị bỏ qua. Hãy cố gắng duy trì cho mình sự tò mò với những điều mới lạ.

Bạn có thể tìm ra những cách nghiên cứu của riêng mình. Sử dụng Mindmap để cấu trúc lại mọi thứ, nếu bạn thích vẽ, sketch cũng sẽ làm mọi thứ trở lên thú vị hơn rất nhiều.

Nghiên cứu như một chuyên gia: đây là tip mình sử dụng học tiếng Anh hay một vài môn học khác, lối tư duy này kích thích trí não bạn phải học/đọc chi tiết hơn. Nó thúc đẩy bộ não bạn phải ghi nhớ, trình bày lại theo cách diễn đạt của riêng mình, làm sao để lúc chia sẻ lại cho người khác, kiến thức trở lên đơn giản, dễ hiểu nhất.

3. HOW? Quá trình thực thi, kaizen cải tiến liên tục.

Việc của chúng ta bây giờ là bắt tay vào và xây nhà thôi.

Phần thực hành này luôn thú vị và mọi người thường tập trung vào nhiều nhất, cũng là phần mọi người hay “bỏ cuộc” nhất, đặc biệt nếu không làm kỹ câu hỏi ban đầu “WHY”?
Chia nhỏ công việc xây nhà ra thành từng phần, bạn có thể bẻ nhỏ ra như sau:

  • Lên kế hoạch ngắn hạn và dài hạn với mục tiêu rõ ràng. 

Nếu WHY là vector định hướng (mục đích) thì mục tiêu trong bản kế hoạch sẽ là điểm định vị cố định trên vector đó (với tọa độ là kết quả + mốc thời gian). Mục tiêu rõ ràng có thể trở thành nguồn động lực to lớn để bạn bắt đầu. 
Một ngôi nhà như thế nào thì cũng đều bắt đầu bằng những viên gạch đầu tiên. 

Ngôi nhà kiến thức

Việc hình dung rõ ràng về mục tiêu “ngôi nhà kiến thức” có thể là nguồn động lực to lớn cho bạn vượt qua những khó khăn

  • Kiên trì thực hiện To-do-list

Kế hoạch trong ngày với nguyên tắc tập trung (danh sách tốt nhất là 3-5 đầu việc quan trọng). Hiệu quả công việc/học tập từng ngày của bạn sẽ tiếp thêm tự tin, động lực cho những ngày tiếp theo.

  • Phương pháp thực thi 

Pomodoro là phương pháp làm việc tập trung – ngắt quãng rất thú vị bạn có thể thử. Ngoài ra còn rất nhiều phương pháp thú vị khác hỗ trợ việc học tập của bạn hiệu quả hơn, đừng ngại thử và tìm kiếm phương pháp phù hợp nhất với mình.

  • Kaizen từng chu trình

Kaizen theo ngày, theo tuần, theo tháng. Bạn có thể đặt lịch cố định 5 phút cuối ngày trước khi đi ngủ, 1 tiếng vào cuối tuần và 1 buổi cuối tháng. Việc của bạn cần làm là review lại quá trình học tập của mình, loại bỏ những việc “rác” hay các phương pháp kém hiệu quả. Hãy cố gắng luôn tìm kiếm và thử nghiệm thêm những phương pháp mới.


Cuối cùng sẽ là sự kiên trì 

Hãy hình dung quá trình học tập của bạn như một “vòng xoáy đi lên”; xuất phát từ điểm bên trong vòng xoáy, ở xuất phát điểm của chính bạn.
xoáy ra ngoài, mở rộng và cao lên.
Đó là lúc ngôi nhà kiến thức của bạn hình thành.
Hình hài của “ngôi nhà kiến thức” to lớn ra sao tùy thuộc vào lúc bạn dừng lại. 

Hãy vững vàng bạn nhé!

Đây là chiến lược học tập đặc biệt hiệu quả với Selfstudy, mình bắt đầu học được từ khóa học Đầu tư chứng khoán của anh Hiếu. Sau đó mình hệ thống lại, áp dụng vào các chủ đề chuyên môn khác của mình như Marketing, Quản trị, Startup…

Hiện tại mình có một mục tiêu mới trong việc học ngoại ngữ là “Học Ielts 6.5”, mình áp dụng đúng theo công thức vào việc học tiếng Anh. Trong quá trình tìm hiểu, bạn có thể sẽ may mắn như mình, tìm thấy một ai đó thành công chia sẻ lại phương pháp học tập này, như trong video của một cô giáo tiếng Anh dưới đây.

Để sử dụng tốt phương pháp này, điều đầu tiên cần làm là bạn thực sự tin vào sự hiệu quả của nó.
YouTube player

5/5 - (2 votes)

Đăng ký bản tin để nhận thêm những thông tin thú vị khác nhé!

Don't worry, I hate spam too!

Subscribe
Notify of
guest
2 Comments
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
khanhlinhif
khanhlinhif
2 years ago

Rất ấn tượng với anh vì tinh thần học hỏi và luôn nhiệt tình hỗ trợ mn trong nhóm Cộng đồng anh Hiếu. Tiếc quá em ko cập nhật thường xuyên nên chưa tham gia được buổi off nào với mn 🙁 Chúc anh sớm đạt được mục tiêu IELTS của mình nhé ạ hihi ^^

LET’S KEEP IN TOUCH!

Để lại thông tin để mình có thể liên hệ với bạn trong tương lai.